Huduma ya Kitaifa ya Polisi ya Kenya imewasihi umma kuripoti haraka visa vya utekaji nyara katika kituo cha polisi kilicho karibu, ikisema uchunguzi unaweza kuanza mara tu ripoti rasmi zinapotolewa, huku uchunguzi kuhusu madai ya utekaji nyara unaohusishwa na vyombo vya usalama ukiendelea.
Wito huo unakuja kufuatia miaka mingi ya madai ya utekaji nyara wa wakosoaji wa serikali, waandamanaji, wanablogu na wanaharakati ambao umekuwa mojawapo ya masuala tata zaidi ya haki za binadamu nchini.
Wimbi la utekaji lilioripotiwa kuongezeka wakati wa maandamano ya kupinga Muswada wa Fedha wa Juni na Julai 2024 na kuendelea hadi 2025 na 2026.
Mashirika ya haki za binadamu yameshutumu vyombo vya usalama kwa kufanya utekaji huo unaodaiwa kulenga watu wanaohusishwa na maandamano ya kupinga serikali au uanaharakati mtandaoni, madai ambayo serikali imeyakanusha mara kwa mara.
Amnesty International ilisema takriban watu 12 walitekwa nyara ndani ya siku chache wakati wa kilele cha maandamano ya Juni 2024, wakati Tume ya Kitaifa ya Haki za Kibinadamu ya Kenya (KNCHR) baadaye ilionya juu ya kuongezeka kwa kesi ambazo zilichochea maandamano nchini kote kupinga utekaji uliotekelezwa mnamo Desemba 2024.
Human Rights Watch ilisema maafisa wa usalama waliokuwa wamevalia mavazi ya raia walihusishwa na utekaji nyara, utesaji na upotevu wa nguvu wa watu wanaoshukiwa kuchochea maandamano dhidi ya serikali, na kuongeza kuwa mamlaka ilifanya kidogo kuhakikisha uwajibikaji.
Rais William Ruto amekuwa akikana kwamba serikali inatekeleza sera rasmi ya kuwateka nyara wakosoaji, huku akikiri visa vya nguvu kupita kiasi na vitendo visivyo vya kisheria vilivyofanywa na wahudumu wa usalama wakati wa maandamano, utawala wake umeahidi uchunguzi na uwajibikaji.
Serikali pia imetangaza mpango wa fidia ya shilingi bilioni 2 kwa waathiriwa wa dhuluma zinazohusiana na maandamano, ingawa familia na mashirika ya kutetea haki yanadai haki imekuwa ya polepole na maafisa wachache wamefunguliwa mashtaka.
