Suudaan ayaa diidday cunaqabateynta cusub ee Mareykanka oo dhaqan gashay Isniintii, taas oo lagu soo rogay eedeymo sheegaya in ciidamadeedu adeegsadeen hub kiimiko ah, iyadoo ku tilmaantay eedeymahaas kuwo aan sal iyo raad lahayn, isla markaana ugu baaqday Washington inay soo bandhigto caddeymaha ay sheeganayso.

Cunaqabateyntan ayaa dhaqan gashay kadib markii Mareykanku go’aamiyay in Suudaan, oo ay dagaal sokeeye ka socdo tan iyo 2023, aysan buuxin shuruudihii uu dhigayo Sharciga Xakamaynta Hubka Kiimikada iyo Bayoolojiga iyo Ciribtirka Dagaallada Hubkaas, intii lagu jiray muddo saddex bilood ah oo loo qabtay inay u hoggaansanto sharciga.

Tallaabooyinkan ayaa xannibaya inta badan kaalmada maaliyadeed iyo farsamo ee Suudaan ka heli lahayd hay’adaha maaliyadeed ee caalamiga ah, marka laga reebo gargaarka bani’aadannimo iyo cuntada. Sidoo kale, waxay soo rogayaan xayiraado ballaaran oo laga saaray dhoofinta badeecadaha iyo tiknoolajiyadda Mareykanka, halka dhoofinta la xiriirta amniga iyo milatarigana lagu dabaqayo siyaasad adag oo ruqsad bixinta ah oo ku saleysan “u janjeeridda diidmada.”

Cunaqabateyntan ayaa sii jiri doonta ugu yaraan hal sano, haddii aysan dowladda Mareykanku go’aamin in Suudaan ay buuxisay shuruudaha sharci ee looga baahan yahay in laga qaado.

War-saxaafadeed ay soo saartay Wasaaradda Arrimaha Dibadda ee Suudaan ayaa lagu sheegay inay “si buuxda u diiddan tahay cunaqabateynta hal dhinac ah ee sharci darrada ah ee Mareykanku ku soo rogay Suudaan, taas oo ku saleysan eedeymo been abuur ah oo sheegaya in Ciidamada Qalabka Sida ee Suudaan adeegsadeen hub kiimiko ah.”

Wasaaraddu waxay sheegtay in Suudaan ay weli ka go’an tahay hirgelinta Heshiiska Mamnuucidda Hubka Kiimikada, isla markaana ay sii waddo wada shaqeynta ay la leedahay Ururka Mamnuucidda Hubka Kiimikada (OPCW).

Waxay intaas ku dartay in eedeymahan la beeniyay tan iyo markii ugu horreysay ee la soo bandhigay, iyadoo ku tilmaantay kuwo aan wax sal ah lahayn oo ku dhisan ilo aan la magacaabin.

Suudaan ayaa sidoo kale mar kale xaqiijisay inaysan samayn, haysan ama adeegsan hub kiimiko ah, isla markaana ay sii waddo gudashada waajibaadkeeda ku aaddan heshiiska, iyadoo xustay inay hadda xubin ka tahay Golaha Fulinta ee OPCW.

Wasaaraddu waxay sheegtay in Khartuum ay la yeelatay Mareykanka wada-hadal ku saleysan habraacyada farsamo iyo nidaamyada uu dhigayo heshiiska si wax looga qabto eedeymaha.

“Si kastaba ha ahaatee, Mareykanku ma ahayn oo keliya inuu ku guuldareystay inuu soo bandhigo wax caddeyn ah oo lagu kalsoonaan karo, balse wuxuu sidoo kale ka leexday habraacyada farsamo iyo nidaamyada xaqiijinta ee uu dhigayo Heshiiska Mamnuucidda Hubka Kiimikada ka hor inta uusan cunaqabateynta ku soo rogin Suudaan,” ayay wasaaraddu tiri.

Wasaaraddu waxay sheegtay in cunaqabateyntan ay salka ku hayso “ujeeddooyin siyaasadeed oo keliya,” halkii ay ka ahaan lahayd walaac dhab ah oo laga qabo ka hortagga adeegsiga hubka kiimikada, waxayna ugu baaqday Washington inay soo bandhigto caddeymaha ay sheeganayso inay hayso.

Washington ayaa markii ugu horreysay cunaqabateyn ku soo rogtay Suudaan bishii May 2025, iyadoo ku saleysay isla eedeymahan, kuwaas oo Khartuum ay si joogto ah u beeninaysay.