Kuomboka: Ƙayatattun al'adun Masarautar Zambia mai shekara 300
A bukukuwa kamar bikin Kuomboka, mazan Zambia kan sanya Siziba, wani kayan gargajiya na Lozi mai launi da aka yi da yadin chitenge. / Others
Kuomboka: Ƙayatattun al'adun Masarautar Zambia mai shekara 300
Bikin 'Kuomboka' na Zambia yana nuna ƙarshen lokacin damina da kuma komawar Sarki ko 'Litunga' na al'ummar Lozi zuwa kan tsauni bayan ambaliyar ruwa ta bazara.

Shugaban ƙasar Zambia Hakainde Hichilema ya halarci bikin Kuomboka na ƙasar, tare da shugabannin gargajiya da kuma dubban ‘yan kallo a cikin wani gagarumin yanayi na bayyana kayan tarihi na al'adu.

Taron bikin wadda ake gudanarwa duk shekara a lardin yankin yammacin Zambia al'ada ce da ta ɗauki tsawon shekaru 300 ana yi.

Bikin 'Kuomboka' na Zambia yana nuna ƙarshen lokacin damina da kuma komawar Sarki ko 'Litunga' na al'ummar Lozi zuwa kan tsauni bayan ambaliyar ruwa ta bazara.

Yayin da Kogin Zambezi ya mamaye ƙasar Barotse na Zambia, Kuomboka - na nufin "koma wa daga damina zuwa bazara" - ya kankama.

Shugaba Hichilema ya isa yankin Mongu a ranar Asabar, 28 ga Maris, kana sai ya wuce ƙauyen masautar Lealui, gidan Sarki Lubosi Imwiko na II na lokacin rani.

‘Alamar sarauta’

Jigon abin da ya fi daukar hankali a bikin shi ne tafiyar Litunga a cikin kwale-kwalen sarauta, wanda aka fi sani da Nalikwanda, tun daga Lealui zuwa Barotse Plain da ruwa ya mamaye har tsaunin Limulunga. Sannan ya dawo a watan Agusta.

Kwale-kwalen yana dauƙe da matuƙa mutum 80 zuwa 100, yayin da wasu mutanen ke buga ganguna na sarautar Maoma, suna waƙa, da rawa.

Soma buga ganga na nuna shirin Litunga na barin wurin da ambaliyar ruwa ya fi yawa.

Nalikwanda na ɗauke da wani babban giwa da aka sassaka da ke nuna- alama ta sarauta.

Yayin da kwale-kwalen ke tafiya gaba, mutanen da ke cikinsa za su kunna wuta don nuna wa masu kallo cewa sarkin yana cikin jirgin kuma yana cikin koshin lafiya

Kwale-kwale na biyu kuwa, wato Nalwange ko egret, yana ɗauke da sarauniya, wacce fikafikan tsuntsayenta ke kaɗawa yayin da jirgin ke tafiya.

Bikin al'adu

Wani abin alfahari ne a zaɓe mutum a matsayin mai tuka kwale-kwalen ko kuma tawagar masu sarrafa Nalikwanda, inda gabaki daya suke sanya ja-jayen hukuna.

Sarki Lubosi Imwiko II, Wanda ke rike da mulki tun daga watan Oktoba na 2000, yana a matsayin mai kula da gadon mutanen Lozi.

Shugaba Hichilema ya bayyana "nasarar" bikin, inda ya yi ƙari da cewa al'adu da tarihin al’ummar sun kasance "mabuɗin haɓaka haɗin kan ƙasa."

A yayin bikin, Shugaban Zambia da Sarki Imwiko na II sun saka kayan gargajiya, ciki har da Siziba, kayan a’adu na Lozi mai launin ja da aka yi da yadin chitenge

A ‘yan kwanakin nan kayan gargajiya na Siziba ta jawo hankalin jama'a a shafukan sada zumunta a daidai lokacin da ake ta ce-ce-ku-ce tsakanin 'yan Ghana da 'yan Zambia bayan da shugaban Ghana John Mahama ya sanya kayan kwalliyar fugu na Ghana a lokacin ziyararsa a Lusaka a watan Fabrairun 2026.

Wasu 'yan Zambia cikin barkwanci sun bayyana kayan gargajiya ta fugu na Ghana da ‘‘rigar mata,’’wanda hakan ya sa 'yan Ghana, ciki har da jami'ai, suka riga bayyana fugu wa duniya, yayin da 'yan Zambia kuma suka nuna Siziba.

Rumbun Labarai
Daga ƙasusuwa zuwa abin kwaɗayi: Orenge, abincin da ke sanya santi a Nairobi
Yadda A-Daidaita-Sahu na mata zalla ke sauya sufuri a jihar Kano ta Nijeriya
Kafafen sada zumunta na da alaƙa da raguwar farin ciki a faɗin Afirka da wasu yankuna - Rahoton 2026
Ƙalubalen sauyin yanayi a Afirka: Asarar rayuka, tafiyar ruwa da gidaje da rashin tabbas
An haifi wasu ‘yanbiyun gwaggwon biri da ke da wuyar samu karo na biyu a Congo DRC
Yadda raguwar kudin tallafi ke kai mutane kabari a Afirka
Yaya kaifin basira da fahimtar tausayi yake tsakanin giwaye?
Lailatul Qadri: Dare guda mai darajar watanni 1,000
Cutar kuturta a Afirka: Yanzu ne lokacin sauya lamarin
Mohbad: Taƙaddama game da ko marigayi mawaƙin Nijeriya shi ne uban ɗansa na asali
Mata da 'yanmata na cikin mafi munin bala'i da ƙasƙanci a Gaza - MDD
Azumi da Ciwon Suga: Shawarwarin ƙwararrun Lafiya ga Musulmai a watan Ramadan
An gano ƙwarangwal ɗin wata babbar dabbar dinosaur mai kama da tsuntsu a Hamadar Nijar
Yadda Harsuna 2,000 suka sa Afirka ta zama nahiya mafi yalwar lugga a duniya
Ramadan a Gaza: Falasɗinawa na kokawa kan yadda yaƙi ya hana su abubuwan da suka saba lokacin azumi
Cibiyar Al’adu ta Yunus Emre ta haɗa Turkiyya da Nijeriya ta hanyar fasaha
Yadda azumin Ramadan ke inganta lafiyar jiki
Dalilan da za su ba lallai a fara azumin Ramadan na 2026 ranar Laraba ba a Nijeriya
Dalilin da ya sa harshenku na asali ke tsara duk wani yare da kuke magana da shi
Dalilin da ya sa har yanzu kuturta ke cikin cututtukan da ke addaba da barazana ga ɗan'adam