| Hausa
NIJERIYA
5 minti karatu
Mutane daga kasashe 120 na duniya ciki har da na Afirka 54 sun sayin hannayen jari a Matatar Dangote
An fara bayar da hannun jarin a ranar 14 ga Satumba, 2026, kuma daga baya aka tsawaita wa’adin da farko aka tsara rufewa a ranar 13 ga Oktoba, bayan amincewar Hukumar Kula da Kasuwar Hannun Jari ta Nijeriya (SEC).
Mutane daga kasashe 120 na duniya ciki har da na Afirka 54 sun sayin hannayen jari a Matatar Dangote
Mutane daga kasashe 120 na duniya ciki har da na Afirka 54 sun sayin hannayen jari a Matatar Dangote

Kamfanin Matatar Man Fetur da Sinadarai ta Dangote ya ce tayin hannun jarin da ya yi ga jama’a (IPO) ya jawo buƙatun sayen hannun jari daga masu zuba jari a ƙasashe 120, ciki har da dukkan ƙasashen Afirka 54, bayan rufe tayin a ranar Talata.

Kamfanin ya bayyana wannan sakamako a matsayin wani gagarumin ci gaba ga kasuwannin hannun jari na Afirka, yana mai cewa tayin ya haɗa masu zuba jari daga dukkan nahiyoyi shida da ake zaune a cikinsu, tare da buɗe damar mallakar wani babban kamfanin masana’antu ga mutane da dama.

A cikin wata sanarwa, Shugaban Rukunin Kamfanonin Dangote Industries Limited, Aliko Dangote, ya ce yadda masu zuba jari suka nuna sha’awa ya tabbatar da cewa ’yan Afirka na son zuba jari a masana’antun da ake ginawa a nahiyarsu, tare da cin gajiyar ci gabansu.

“Samun buƙatun sayen hannun jari daga dukkan ƙasashen Afirka 54 yana da matuƙar muhimmanci a gare ni. Wannan ya nuna cewa al’ummarmu ba sa son sayen kayayyakin da Afirka ke samarwa kawai; suna son su zuba jari a cikinsu, su mallaki kaso, kuma su kasance cikin waɗanda za su amfana da makomarsu. Wannan ita ce irin Afirka da muka daɗe muna fata,” in ji shi.

Dangote ya ce manufar bayar da hannun jarin ga jama’a ba tara jari kaɗai ba ce, har ma da faɗaɗa damar mutane su mallaki wani kaso na matatar.

“Ba mu gudanar da wannan IPO ba saboda kawai muna buƙatar tara jari. Mun so mu buɗe ƙofofin mallaka, mu bai wa talakawan Afirka damar shiga cikin wani babban kamfani mai muhimmanci a duniya, tare da samar da sabuwar al’adar wadata da kowa zai iya cin gajiyarta,” in ji shi.

Ya ƙara da cewa kamfanin zai ci gaba da aiwatar da shirinsa na faɗaɗa ayyuka da dabarun Vision 2030, tare da mayar da hankali kan inganta ayyukan kamfanin da tabbatar da tsaron makamashi a Afirka.

Manajan Darakta kuma Babban Jami’in Gudanarwa na Matatar Man Fetur da Sinadarai ta Dangote, David Bird, ya ce martanin da aka samu daga ƙasashen duniya ya nuna amincewa da girman matatar, ƙwarewar gudanar da ayyukanta da kuma kyakkyawar makomarta.

“Nasarar kammala wannan IPO wani gagarumin ci gaba ne ga Matatar Man Fetur da Sinadarai ta Dangote. Buƙatun sayen hannun jari daga ƙasashe 120 sun nuna irin gagarumar sha’awar da ake da ita a duniya game da kasuwancinmu, da kuma amincewar masu zuba jari ga makomar wannan matata,” in ji Bird.

Ya ce matatar za ta mayar da hankali wajen amfani da ƙarfin masana’antunta domin inganta ayyuka, samun ci gaba mai ɗorewa da kuma samar da ƙima ga masu hannun jari a dogon lokaci.

An buɗe tayin hannun jarin a ranar 14 ga Satumba, inda aka bayar da hannun jari na yau da kullum biliyan 4.1, a kan farashin naira 525 kan kowane hannun jari. Ana sa ran shirin zai tara kusan naira tiriliyan 2.15.

Da farko, an tsara rufe tayin a ranar 13 ga Oktoba, amma aka tsawaita wa’adin zuwa ranar 27 ga Oktoba bayan amincewar Hukumar Kula da Kasuwar Hannun Jari ta Nijeriya (SEC), domin bai wa masu zuba jari ƙarin lokaci su shiga shirin.

A cewar kamfanin, bankunan kasuwanci, kamfanonin dillancin hannun jari, dandamalin fasahar kuɗi (fintech), cibiyoyin kasuwar hannun jari da sauran abokan hulɗar rarraba hannun jari sun taimaka wajen gudanar da tayin. Haɗin gwiwarsu ya samar da hanyoyi daban-daban da masu zuba jari da suka cancanta za su bi wajen gabatar da buƙatunsu.

Babban Jami’in Kuɗi na Rukunin Kamfanonin Dangote Industries Limited, Murat Erden, ya ce wannan ciniki ya nuna irin damar da cibiyoyin kuɗi da dandamalin fasahar zamani na Afirka suke da ita wajen haɗa masu zuba jari daga ƙasashe daban-daban.

“Bayar da hannun jarin Matatar Dangote ga jama’a ya wuce zama wani babban shirin tara jari kawai. Wannan wani muhimmin lokaci ne a ci gaban kasuwannin hannun jari na Afirka, domin ya nuna ikon nahiyarmu na tattara kuɗaɗen ajiyar cikin gida, haɗa masu zuba jari daga ƙasashe daban-daban da kuma faɗaɗa damar mallakar muhimman kadarorin masana’antu,” in ji shi.

Erden ya kuma yi tsokaci kan sakamakon kuɗaɗen matatar, inda ya ce ta samu kuɗaɗen shiga na dala biliyan 22.5 da ribar aiki kafin cire kuɗaɗen ruwa, haraji da raguwar darajar kadarori (EBITDA) ta dala biliyan 5.52 a cikin watanni tara na farkon shekarar 2026.

Ya ce kamfanin na ganin cewa wannan tayin hannun jari zai iya zama abin koyi wajen ƙara shigar ƙananan masu zuba jari da kuma ƙara haɗin kai tsakanin kasuwannin hannun jari na Afirka.

An gudanar da wannan IPO ne a daidai lokacin da matatar ke aiwatar da shirye-shiryen faɗaɗa ayyukan tace man fetur da samar da sinadarai, ƙarfafa hanyoyin rarraba kayayyakinta da kuma bayar da gudummawa wajen tabbatar da tsaron makamashi a faɗin Afirka.

Matatar tana Legas, kuma tana ɗaya daga cikin manyan jarin masana’antu masu zaman kansu a Afirka. An kafa ta ne domin ƙara ƙarfin tace man fetur a cikin gida da rage dogaro da shigo da tataccen man fetur daga ƙasashen waje.